Cách viết 历 (lì) — ý nghĩa “trải qua, lịch sử, lịch”

Lỗi thường gặp là viết sai thứ tự nét, đặc biệt là nhầm lẫn giữa nét ngang và nét phẩy. Thứ tự đúng: 1) nét ngang (一) từ trái sang phải, 2) nét phẩy (丿) từ trên xuống dưới, hơi chếch trái, 3) nét ngang (一) ngắn, 4) nét cong (㇆) kéo dài xuống dưới. Mẹo nhớ: 'Ngang, phẩy, ngang, cong' - giống như viết chữ '力' nhưng có thêm nét ngang trên cùng.

Chữ 厂 (chǎng) nghĩa là nhà xưởng, chỉ có bộ 厂 mà không có phần dưới. Chữ 仄 (zè) nghĩa là nghiêng, cũng có bộ 厂 nhưng bên dưới là chữ 人 (người). Còn 历 (lì) là sự kết hợp giữa 厂 và 力 (sức mạnh), mang nghĩa trải qua. So với 厂, 历 có thêm phần dưới để chỉ hành động; so với 仄, 历 thay 人 bằng 力 để nhấn mạnh sự nỗ lực.

Chữ 历 xuất hiện rất phổ biến. Trong từ 历史 (lìshǐ) nghĩa là lịch sử, dùng khi nói về quá khứ. 日历 (rìlì) là lịch để bàn, lịch treo tường, dùng hàng ngày để xem ngày tháng. 经历 (jīnglì) nghĩa là trải qua, dùng khi kể về những gì mình đã trải qua trong cuộc sống. Ngoài ra còn có 学历 (học lịch - trình độ học vấn), 简历 (giản lịch - sơ yếu lý lịch).

Chữ 历 xuất hiện từ thời cổ đại, gắn liền với việc ghi chép thời gian và sự kiện. Trong văn hóa Trung Quốc, việc ghi chép lịch sử rất được coi trọng, các sử quan có nhiệm vụ ghi lại mọi sự kiện. Chữ 历 còn liên quan đến khái niệm 'lịch pháp' (历法) - cách tính thời gian theo mặt trăng, mặt trời. Người xưa dùng lịch để sản xuất nông nghiệp, vì vậy chữ 历 mang ý nghĩa của sự trải qua thời gian và kinh nghiệm.

Chữ 历 kết hợp với nhiều chữ để tạo thành từ ghép. Ví dụ: 历史 (lịch sử) = 历 + 史 (sử sách), 日历 (lịch ngày) = 日 (mặt trời, ngày) + 历, 经历 (kinh qua) = 经 (kinh qua, sợi dọc) + 历. Ngoài ra còn có: 学历 (trình độ học vấn) = 学 (học) + 历, 简历 (tóm tắt lý lịch) = 简 (đơn giản) + 历, 农历 (lịch âm) = 农 (nông nghiệp) + 历. Mỗi từ mang một sắc thái nghĩa khác nhau nhưng đều liên quan đến khái niệm thời gian và trải qua.

Từ thông dụng chứa 历 gồm: 历史 (lì shǐ) — lịch sử; 日历 (rì lì) — Lịch ngày; 经历 (jīng lì) — trải nghiệm, kinh qua.